Metodoloji & Rehber
Sitede gördüğünüz her skorun, metriğin ve ekranın tanımı; hangi veriden, ne zaman hesaplandığı ve nasıl okunması gerektiği. Her kartın altındaki “Nasıl okunur” notu bu sayfanın kısa hâlidir.
İçindekiler (14 bölüm)
- İlkeler
- Hisse Kartı (8 katman)
- Kesişim Tablosu (11 kategori)
- Değerleme senaryosu (Ayı / Baz / Boğa)
- Piyasanın fiyatladığı büyüme
- Mevsimsellik ve güven skoru
- Piyasa: hareketliler, genişlik, rotasyon
- Fon skoru (4 boyut) ve İçerik Sağlığı
- Fon para akışı ve Fon ↔ hisse
- Fon sepeti
- Portföy: TWR ve risk metrikleri
- AI Trade (Arena) sıralaması
- Şirket Analizi raporları
- Veri kaynakları ve gecikmeler
İlkeler
Cam kutu: her sayı izlenebilir, her boşluk görünür
- Sitedeki her sayı veritabanındaki gece hesaplanmış bir kayıttan gelir; sayfa hesap yapmaz, okur.
- Boş değer her yerde “veri yok” yazılır ve asla 0 sayılmaz; filtrelerden geçmez, ortalamalara girmez.
- Her kart bir tazelik satırı taşır: verinin zamanı ve niteliği (“gün sonu”, “gece hesaplandı”, “15 dk gecikmeli”). Tazelik SLA'sı aşılırsa “gecikmeli” görünür.
- Skorlar sıralama araçlarıdır, öneri değildir. Yüzdelik skor “evrenin/kategorinin üst yüzde kaçında” demektir; 50 medyandır.
- Yapay zekâ yalnız yorumlar ve atıf gösterir; hesaplamalar deterministik motorlardadır.
Hisse Kartı (8 katman)
Her katman BIST evreni içinde 0–100 yüzdelik sıra; Genel skor hesaplanabilen katmanların ortalaması
- Değer
- F/K, PD/DD, FD/FAVÖK, FD/Satış, F/NA; sektör medyanına ve sektörün orta %50 aralığına göre; Graham sayısı ve PEG. Düşük çarpan yüksek skor verir; kâr negatifse ilgili çarpan “veri yok”dur.
- Kalite
- Piotroski F-Skor (0–9), kâr → nakit dönüşüm oranı, marj trendi, Beneish M-Skor (kazanç manipülasyonu bayrağı).
- Sağlık
- Altman Z, net borç/FAVÖK, faiz karşılama, cari oran. Banka ve sigorta için standart şablon yoktur; tablo boş görünür.
- Büyüme
- Satış, FAVÖK ve net kâr büyümesi; önceki dönem TÜFE ile bugüne taşınarak reel hesaplanır. Nominal büyüme ayrıca gösterilir; enflasyon üstü olmayan büyüme reelde negatiftir.
- Temettü
- Verim (son 12 ay), kesintisiz ödeme yılı sayısı, reel temettü büyümesi.
- Teknik & Momentum
- EMA/SMA eğilimi, RSI(14), MACD, ADX(14), kırılım tazeliği, desteğe/dirence uzaklık, XU100'e göre göreli güç. Gün sonu fiyatlarıyla hesaplanır.
- Para Akışı
- Takas/AKD dağılımı, yabancı payı değişimi, fon pozisyonları (taşıyan fon sayısı ve aylık değişimi, ortalama ağırlık) ve kalabalıklaşma bayrakları.
- Risk
- 60 günlük yıllık oynaklık, 1 yıllık azami düşüş, beta (XU100), tarihsel VaR %95 (1 gün), 5 günlük kuyruk kaybı, 20 günlük ortalama ciro (likidite). Risk skoru yüksekse risk düşüktür.
Kart her gece yenilenir; bilanço geldiğinde ilgili katmanlar bir sonraki gece güncellenir. Kesişim satırı ve rozetler (“kırılım”, “temettü sezonu” vb.) aynı kayıttan gelir.
Kesişim Tablosu (11 kategori)
Her hisse için kategori başına pozitif / nötr / negatif duruş ve gerekçe
Kategoriler: Değer, Kalite, Sağlık, Büyüme, Temettü, Teknik/Momentum, Para Akışı, Mevsimsellik (bu ay + gelecek ay, güven skoru eşiği), Haber/KAP (son N günün yönü), Sektör rüzgârı (sektör endeksinin ana endekse göre gücü), Katalizör evresi (Araştırma Departmanı notu). Verisi olmayan kategori “n/a” sayılır ve ne pozitife ne negatife girer.
Kesişim Radarı'nda “en az 8/11 pozitif”, “hiç negatif yok” ve zorunlu kategori filtreleri kullanılır; aynı tablo AI Trade paketinin başında modellere verilir. Pozitif sayısı yüksek olmak “iyi hisse” değil, birçok bağımsız açıdan uyumlu olmak demektir.
Değerleme senaryosu (Ayı / Baz / Boğa)
Deterministik, yöntem v2.3: çekirdek kâr, sektör grubu (ve değerleme alt grubu) emsalleri, kendi çarpan geçmişi ve enflasyona göre tek stres; her revizyonun nedeni saklanır
- Çekirdek kâr
- Raporlanan ana ortaklık net kârından tek seferlik ve faaliyet dışı kalemler çıkarılır: yatırım faaliyetlerinden net gelir (vergi sonrası, %25), ertelenmiş vergi geliri/gideri ve varsa TMS 29 net parasal pozisyon kazancı; tutarlar ana ortaklık payıyla (12 aylık ana ortaklık / toplam kâr ya da özkaynak oranı) çarpılır. GYO'da değer artışı, holdingde yatırım ve iştirak gelirleri işin parçası sayılır; banka ve sigortada raporlanan kâr çekirdektir. Sanayi tablo şablonunda net parasal pozisyon ayrı satır olmadığından (finansman gelir/giderleri içinde) köprüye girmez. Köprü, hisse sayfasındaki “Özet finansallar” bölümünde 12 ay ve son çeyrek için gösterilir.
- Emsal grubu
- Şirket raporlarındaki 42 sektör grubu (sembol → alt endeks → KAP sektörü eşlemesi). İş modeli belirgin farklı şirketleri bir arada tutan gruplar yalnız değerleme için alt gruplara bölünür (şirket raporları rehber grubunu kullanmaya devam eder): Ulaştırma: Havayolu / Havalimanı ve yer hizmetleri / Lojistik, liman ve kara/deniz taşımacılığı; Enerji: Enerji dağıtım ve perakende / Güneş paneli üretimi / Elektrik üretimi; Kimya ve plastik: Rafineri, petrokimya ve LPG / Gübre ve tarım kimyasalları / Kimya, plastik ve boya; Holding: Çok sektörlü grup holdingleri / Yatırım ve finansal holdingler; Turizm: Restoran ve yiyecek hizmetleri / Konaklama ve seyahat; Bilişim: Bilişim ürünleri dağıtımı / Yazılım ve teknoloji. Emsal F/K = piyasa değeri / 12 aylık çekirdek kâr, PD/DD = piyasa değeri / ana ortaklık özkaynağı; şirket hariç; F/K 100, PD/DD 20 üstü (sıfıra yakın payda) dışarıda kalır.
- İnce grup
- Kümede şirket hariç en az 5 geçerli çarpan yoksa piyasa geneline atlanmaz. Emsal tarafının her yüzdeliği (alt çeyrek, medyan, üst çeyrek) = %70 hissenin kendi geçmişinin aynı yüzdeliği + %30 bir üst seviyenin yüzdeliği (alt grup için sektör grubu, sonra alt endeks; yeterli emsali olan ilki). Üst seviyelerde de yeterli emsal yoksa emsal tarafı yalnız kendi geçmişidir. Kendi geçmişi de kısaysa bir üst seviye (en son piyasa geneli) tek başına kullanılır. Bazı alt gruplarda bu zincir açıkça verilir: Havayolu ve Havalimanı ve yer hizmetleri → Havacılık (havayolu, havalimanı ve yer hizmetleri). Açık zincirde üst seviyeler yalnız listedekilerdir (sektör grubunun geri kalanına, alt endekse ve piyasaya gidilmez); zincir seviyesinde çarpan başına en az 3 geçerli emsal yoksa o çarpanda emsal tarafı yalnız kendi geçmişidir. Hangi yolun izlendiği çarpan tablosunda ve işaretlerde yazılır.
- Kendi geçmişi
- Her dönem sonunda piyasa değeri (bugünkü piyasa değeri × dönem sonu / bugünkü düzeltilmiş kapanış) o dönemde biten 12 aylık çekirdek kâra ve dönem sonu özkaynağa bölünür. Pencere, TMS 29'un ilk uygulandığı 2023 yıl sonundan başlar (önceki özkaynak tarihi maliyetle); en az 4 gözlem gerekir.
- Baz
- Baz çarpan = %50 emsal medyanı + %50 kendi geçmiş medyanı; değer = F/K × çekirdek hisse başına kâr ve PD/DD × defter değeri/hisse bacaklarının ağırlıklı ortalaması (genelde %60 / %40; GYO, GSYO ve MKYO %20 / %80, holding %30 / %70). Çekirdek kâr negatifse yalnız defter değeri kullanılır.
- Zarar eden şirket
- 12 aylık çekirdek kâr sıfır ya da negatifse F/K kullanılamaz; senaryo yalnız PD/DD × defter değeri/hisse ile ve muhafazakâr çarpanlarla kurulur. Baz PD/DD = emsal tarafı medyanı ile kendi medyanının küçüğü; boğa PD/DD = aynı ikilinin büyüğü (zarar eden şirkete emsal üst çeyreği verilmez); ayı = düşük PD/DD (emsal alt çeyreği, kendi en düşüğü ve bugünkü çarpanın küçüğü) × defter değeri ile bu baz PD/DD × bir yıl daha en düşük 12 aylık zarar kadar eritilmiş defter değerinin küçüğü. Kurallar ayardadır (loss_maker: baz min, boğa max).
- Boğa ve Ayı
- Boğa: emsal üst çeyrek çarpanı (baz çarpanın altında kalmaz). Ayıda stres bir kez uygulanır: her bacak (F/K ve PD/DD) iki daldan küçüğünü alır. Çarpan dalı: düşük çarpan (emsal alt çeyreği, hissenin kendi en düşük çarpanı ve bugünkü çarpanın küçüğü) × bugünkü çekirdek hisse başına kâr ya da defter değeri/hisse. Stres dalı: baz çarpan × stres kârı (bugünkü ve penceredeki en düşük 12 aylık çekirdek kârın küçüğünün %10 eksiği) ya da PD/DD bacağında baz PD/DD × stres dalının defter değeri. Stres kârı sıfır ya da negatifse F/K bacağının stres dalı defterden (baz PD/DD × defter değeri/hisse) hesaplanır. Defter değeri yalnız bugün 12 aylık çekirdek zarar eden şirkette bir yıl daha en düşük 12 aylık zarar kadar eritilir (defteri tüketirse PD/DD bacağının ayısı sıfırdır); geçmişte zarar edip bugün kâr eden şirketin defteri eritilmez (ayar: bear_book_erosion = loss_makers). Düşük çarpan bugünkü çarpanı geçmediğinden her bacağın çarpan dalı, dolayısıyla ayı değeri, bugünkü fiyatın üstüne çıkmaz (gerçek bir aşağı senaryo). Ayıyı hangi dalın belirlediği Temel + Senaryo sekmesinde yazılır.
- Enflasyon düzeltmesi
- Dönemler arası nominal tutar karşılaştırmalarında (penceredeki en düşük 12 aylık çekirdek kâr ve zarar eden şirketin defter erimesi) her dönemin tutarı TÜİK aylık TÜFE değişimlerinin bileşimiyle, dönem sonundan son açıklanan TÜFE ayına taşınır; böylece 2024'teki nominal kâr bugünkü kârla aynı TL'yle kıyaslanır. Çarpanlar (F/K, PD/DD) ve ROE aynı dönemin oranı olduğundan taşınmaz. TÜFE serisi bir dönem için eksikse o dönem nominal kalır ve işaretlenir. Ayı değeri fiyatın −%80 ötesindeyse ayrıca işaretlenir.
- Banka ve sigorta
- Diğer şirketlerle aynı kurallar, PD/DD ağırlıklı: emsal banka (sigorta, emeklilik) grubunun PD/DD alt çeyreği / medyanı / üst çeyreği ile hissenin kendi dönem sonu PD/DD geçmişi karıştırılır (ince grupta kendi geçmişi ağır basar) ve ana ortaklık defter değeri/hisse ile çarpılır. Çekirdek F/K bacağı bankada %0, sigorta ve emeklilikte %25 ağırlıklıdır. Tek aşamalı gerekçeli PD/DD = (son 12 ay ROE − g) / (Ke − g) yalnız bilgi satırı olarak gösterilir (Ke: “Piyasanın fiyatladığı büyüme” modülünün nominal özsermaye maliyeti, g = %12 uzun vadeli nominal büyüme varsayımı): Ke bugünkü faizden geldiği için model dezenflasyonu fiyatlamaz, ROE Ke'nin altındayken PD/DD'yi 1'in altında verir; senaryoyu belirlemez.
- Pay grupları
- Aynı şirketin birden çok işlem gören pay grubu varsa (Türkiye İş Bankası: ISCTR birincil, ISBTR/ISATR imtiyazlı/kurucu; Kardemir: KRDMD birincil, KRDMD/KRDMA/KRDMB aynı ekonomik hak) şirket bir kez sayılır. Kaynak (İş Yatırım) her grubun mali tablosunu grubun pay sayısı oranında verdiği için şirket tablosu grup tablosundan pay oranıyla kurulur. Şirket piyasa değeri tüm grupların toplamıdır ve FD/FAVÖK, F/S, çekirdek F/K, ana ortaklık PD/DD ile ima edilen büyümenin ağırlıkları bunu kullanır; hisse başına kâr ve defter değeri şirket tutarının ekonomik hakkı aynı grupların toplam pay sayısına bölünmesidir (kurucu paylar sayıca ihmal edilebildiği için paya katılmaz), her grubun F/K ve PD/DD'si kendi fiyatıyladır. Senaryo ve ima edilen büyüme yalnız birincil grupta, onun fiyatıyla hesaplanır; ikincil grup aynı pay başına senaryoyu kendi fiyatıyla gösterir (birincile göre prim/iskonto yazılır, %10üstü uyarıdır). İmtiyazlı/kurucu grubun fiyatı hisse başı kârla kıyaslanamaz: çarpan ve senaryo verilmez. Birincil olmayan gruplar emsal medyanlarına, evren yüzdeliklerine, öne çıkan listelere ve AI Trade evrenine girmez; kendi sayfalarında listelenir. Tanımlanmamış çoklu listeleme gece işinde uyarı üretir.
- İşaretler
- Baz potansiyel +%100 üstünde ya da −%60 altındaysa, emsal grubu yetersizse, kendi geçmişi kısaysa ya da çekirdek kâr negatifse senaryo gizlenmez; nedeniyle birlikte gösterilir.
Yeni bilanço geldiğinde, yöntem değiştiğinde, baz değer %5 ya da daha fazla değiştiğinde veya 30 günde bir yeniden hesaplanır; her revizyon (tarih, üç fiyat, neden) Temel + Senaryo sekmesinde listelenir. 12 aylık patika baz değere doğrusal yaklaşımdır. “Baz potansiyel” = baz / son fiyat − 1. Senaryo hedef fiyat ya da yatırım tavsiyesi değildir; girdiler değişince değişir.
Piyasanın fiyatladığı büyüme
Bugünkü fiyatın içerdiği uzun vadeli büyüme; günlük, deterministik, hedef fiyat üretmez
- Girdiler
- Risksiz faiz: TR 2 yıllık gösterge tahvil faizi (borsapy üzerinden doviz.com, günlük). Enflasyon: TÜİK yıllık TÜFE (son açıklanan ay). Hisse risk primi: Damodaran'ın Türkiye toplam risk primi (olgun piyasa primi + ülke risk primi; veri setinin tarihi ve gözden geçirme tarihi ayarlarda). Beta: son 50 işlem gününde hisse ve XU100 günlük getirilerinin regresyon eğimi (250 günlük beta bağlam için ayrıca gösterilir). Vergi: sektör grubuna göre kurumlar vergisi. Her girdi değeri, kaynağı ve tarihiyle hisse sayfasında listelenir.
- Sermaye maliyeti
- Ke = risksiz faiz + beta × risk primi; reel oranlar Fisher ile: (1 + nominal) / (1 + TÜFE) − 1. Borç maliyeti Kd = 12 aylık finansman gideri / ortalama toplam finansal borç; risksiz faizin altına inmez (döviz borcunun faiz gideri kur farkını içermez, TL cinsinden maliyeti TL faizine yaklaşır). WACC_reel = E/V × Ke_reel + D/V × Kd_reel × (1 − vergi); E piyasa değeri, D toplam finansal borç.
- İma edilen büyüme
- Firma değeri FD = piyasa değeri + net borç; SNA₀ son 12 ayın serbest nakit akışıdır (işletme + yatırım faaliyetlerinden nakit; sıfır ya da eksiyse işletme nakdi − amortisman kullanılır, o da eksiyse hesaplanmaz). Gordon modeli FD = SNA₀ × (1 + g) / (WACC − g) tersinden çözülür: g = (WACC × FD − SNA₀) / (FD + SNA₀). Sonuç reel büyümedir.
- Teorik büyüme
- Sürdürülebilir büyüme = ROE × (1 − dağıtım oranı); ROIC × yeniden yatırım oranı, ROIC = FVÖK × (1 − vergi) / (özkaynak + toplam finansal borç − nakit), yeniden yatırım = (yatırım harcaması − amortisman) / NOPAT; uzun vadeli reel GSYH büyümesi + sektör primi (varsayım). Teorik F/K = (1 − g / ROIC) / (WACC_reel − g). Enflasyon muhasebesi uygulanan tablolarda ROE ve ROIC reel kabul edilir.
- Kontroller
- ROIC > WACC_reel (değilse büyüme değer yaratmaz, teorik F/K geçersizdir), büyüme oranlarının WACC'ın altında olması, g / ROIC'in gerçekleşen yeniden yatırım oranına yakınlığı ve dağıtım oranı. Sağlanmayan kontroller gizlenmez; sonucun o varsayımlar altında tutarsız olduğunu gösterir.
- Banka ve sigorta
- Nakit akışı yerine özsermaye yaklaşımı (nominal): PD/DD = (ROE − g) / (Ke − g) eşitliğinden g = (PD/DD × Ke − ROE) / (PD/DD − 1). ROE Ke'nin altındayken PD/DD'nin 1'in üstünde olması tek aşamalı modelde g'nin Ke'yi aşması demektir: piyasa ROE'nin yükselmesini ya da faizlerin düşmesini fiyatlıyor olabilir. Aynı Ke, banka değerleme senaryosundaki gerekçeli PD/DD bilgi satırında kullanılır.
Bu bölüm bir hesaplama örneği ve duyarlılık aracıdır; hedef fiyat ya da yatırım önerisi değildir. Şirket Analizi raporları aynı sayıları kullanır ve yorumlar; kendi hesaplarını üretmez.
Mevsimsellik ve güven skoru
Yıl × ay matrisi, liste tarama, ileri radar, olay pencereleri
- Güven skoru
- (pozitif yıl + 2) / (pozitif + negatif yıl + 4). Bu Bayesçi düzeltme az yıl gözlenmiş dönemlerin 1,00 veya 0,00 gibi uç oranlar üretmesini engeller; 0,50 nötr, 0,65 üstü belirgin pozitif eğilimdir.
- Yetersiz örnek
- n < 8 yıl ise rozet görünür; sıralamalarda bu satırlar öne çıkarılmaz.
- Bitmemiş ay
- İçinde bulunulan ay kapanmadığı için ortalama, kazanma oranı ve güven hesaplarına katılmaz.
- Bazlar
- Nominal (TL kapanış), XU100'e göre fazla getiri (endeks etkisi çıkarılır), reel (TÜFE arındırılmış), USD (aylık ortalama kurla). Yüksek enflasyon dönemlerinde nominal seriler sahte pozitiflik üretir; reel ve fazla getiri bazlarına bakın.
- Anormal yıl dışlama
- ±2σ dışındaki yıllar isteğe bağlı olarak dışarıda bırakılır.
Tüm evren ve tüm modlar gece önceden hesaplanır; sayfa yalnız okur.
Piyasa: hareketliler, genişlik, rotasyon
Hareketliler, endeksi etkileyenler, genişlik, sektör rotasyonu ve rejim
- Hacim patlaması
- 5 seans ortalama hacmi ≥ k × 30 seans ortalaması (k config'te).
- Endeksi etkileyenler
- Günlük getiri × endeks ağırlığı (piyasa değeri × fiili dolaşım).
- Genişlik
- Yükselen/düşen sayısı, MA50/MA200 üstü oran, 52 hafta zirve/dip sayısı, endeks-katılım uyumsuzluğu.
- Sektör rotasyonu
- Sektör endeksinin XU100'e göre 3 aylık ve 1 aylık getiri farkı (göreli güç); iki farkın işareti dört çeyreği verir: lider (ikisi de pozitif), zayıflayan (3 ay pozitif, 1 ay negatif), geride (ikisi de negatif), toparlanan (3 ay negatif, 1 ay pozitif).
- Piyasa rejimi
- Yükseliş / yatay / düşüş / yüksek oynaklık; hisse sıralamasına girmez, bağlamdır.
Seans içi veriler 15 dakika gecikmelidir; gün sonu tabloları 18:40 kapanışından sonra kesinleşir.
Fon skoru (4 boyut) ve İçerik Sağlığı
Kategori içi yüzdelik (0–100); eşit olmayan ağırlıklarla genel skor
- Getiri
- 1A / 3A / 6A / 1Y fiyat getirilerinin kategori medyanına göre yüzdelik sırası (pencereler 21/63/126/252 işlem günü).
- Risk
- Yıllık oynaklık, azami düşüş, Sharpe ve Sortino (risksiz faiz: politika faizi vekili). Yüksek skor = düşük risk.
- Büyüklük
- Fon büyüklüğü ve yatırımcı sayısının kategori içi sırası.
- İçerik Sağlığı
- Fonun son aylık portföy raporundaki hisselerin Hisse Kartı genel skorlarının, portföy ağırlığıyla ortalaması; sonra kategori içinde yüzdeliğe çevrilir. Portföyün Hisse Kartı ile eşleşen payı (kapsama) asgari eşiğin altındaysa boyut hesaplanmaz. Hisse taşımayan fonlarda (para piyasası, borçlanma) bu boyut yoktur.
Genel skor, hesaplanabilen boyutların config/funds.yaml'daki ağırlıklarla ortalamasıdır; eksik boyut ortalamadan düşer. Kategoride 3'ten az fon varsa ya da fiyat geçmişi asgari gün sayısının altındaysa skor üretilmez. Fiyat geçmişi ücretsiz plan depolama bütçesi nedeniyle şimdilik yalnız hisse ağırlıklı fonlar için yüklenir; diğer kategoriler skor alamaz.
Fon para akışı ve Fon ↔ hisse
- Net para akışı
- Fon büyüklüğündeki günlük değişimden fiyat hareketinin payı düşülür (TEFAS ayrı akış verisi yayımlamaz). 1H / 1A / 3A / 6A / 1Y toplamları günlük büyüklük serisi biriktikçe dolar; birikmeden “veri yok”.
- Kurucu pazar payı
- Kurucunun kategorideki fonlarının büyüklük toplamı / kategori toplamı.
- Fon ↔ hisse
- Hisse başına, son aylık portföy raporunda o hisseyi asgari ağırlığın üzerinde taşıyan fon sayısı; önceki aya göre değişimi; taşıyan fonlardaki ortalama ağırlık. Kaynak KAP fon portföy dağılım raporlarıdır; ay sonu itibarıyladır, sonraki ayın ilk günlerinde yayımlanır (en az birkaç hafta gecikme). Aynı bilgi Hisse Kartı'nın Para Akışı katmanına girer.
Fon sepeti
Risk profili anketi → kategori dağılımı → fon eşleşmesi → takip
5 sorunun her seçeneği 0–3 puandır; toplam puan sırayla Temkinli (≤ 4), Dengeli (≤ 8), Büyüme (≤ 12), Atak (≤ 15) profiline eşlenir. Her profil bir kategori dağılımı (%) verir. Her kategoride genel skoru en yüksek 2 fon seçilir ve kategori ağırlığı eşit bölünür; skorlu fon yoksa kategori “skorlu fon yok” olarak işaretlenir.
Kayıt anında fonlar ve hedef ağırlıklar dondurulur. İşçi her gece başlangıçtan bu yana ağırlıklı fiyat getirisini (yeniden dengeleme yok), güncel ağırlıkları ve hedeften sapmayı yazar; sapma 5 puanı aşarsa uyarı verilir. Anket ve profil tablosu config/funds.yaml'dadır; eğitim aracıdır, tavsiye değildir.
Portföy: TWR ve risk metrikleri
Arena ve kullanıcı portföyleri aynı motoru kullanır
- Zaman ağırlıklı getiri (TWR)
- Nakit giriş/çıkışlarının etkisini ayıklamak için dönem, her nakit hareketinde bölünür; alt dönem getirileri zincirlenir. Başlangıç 100 endeksi olarak çizilir; para ağırlıklı getiriden (sizin zamanlamanız) farklıdır.
- Reel ve USD getiri
- TWR'den TÜFE arındırılır; USD getirisi aylık ortalama kurla hesaplanır.
- Oynaklık, beta, azami düşüş
- Günlük özkaynak serisinden; beta XU100'e göre.
- VaR / CVaR %95
- Tarihsel yöntem: son 1 yılın günlük getiri dağılımında %5 eşiği ve eşiğin altındaki ortalama kayıp.
- Yoğunlaşma
- En büyük pozisyon payı ve Herfindahl endeksi; sektör dağılımı; ortalama korelasyon.
- Likidite
- Pozisyonun 20 günlük ortalama cironun belirli payıyla kaç günde çözüleceği.
- Stres senaryoları
- USD/TRY +%10, faiz +500 bp, XU100 −%15 şoklarının beta ve duyarlılıklarla portföye etkisi.
Portföy metrikleri gece hesaplanır; işlem girdikten sonraki gece güncellenir.
AI Trade (Arena) sıralaması
Her model 100.000 ₺ sanal sermayeyle başlar; kararlar seans öncesi kilitlenir ve özetlenir (SHA-256). Sıralama TWR'ye göredir; BIST 100, TÜFE, USD ve TLREF kıyasları aynı grafikte verilir. Karne, risk metrikleri ve sicil aynı portföy motorundan gelir. Sezon kuralları AI Trade sayfasında listelenir.
Şirket Analizi raporları
Claude, rapor gününde elde bulunan Arena verisiyle tek hisse için 17 bölümlük kapsamlı bir rapor yazar: yönetici özeti, iş modeli ve birim ekonomisi, sektöre özgü göstergeler, makro çevre, yatırımlar, KAP ve haber akışı, finansal tablolar, kârlılık kalitesi, oran analizi (Altman Z, Piotroski, DuPont), emsal karşılaştırması, değerleme, riskler, sahiplik, teknik görünüm, katalizörler, sonuç ve formül eki. Şirketin sektörüne ait analiz rehberi (ör. bankacılık, GYO, havacılık) prompta eklenir; eşleme config'tedir, eşleşme yoksa genel çerçeve kullanılır.
Rakamları kod üretir: çeyreklik ve son 12 aylık seriler, marjlar, oranlar, sektör emsal medyanları, makro ve kur değişimleri gece hesaplanıp modele verilir; model yorumlar, verisi olmayan konuda “veri yok” yazar ve her iddiaya atıf koyar. Rapor al/sat/tut demez ve hedef fiyat vermez: fiyat olarak yalnız değerleme motorunun ayı/baz/boğa senaryoları ile aracı kurum konsensüsü geçer; duyarlılık bölümü varsayımların etkisini gösteren bir hesaplama örneğidir. Bilinen veri eksiği: finansal borç yalnız kısa vadeli borcu içerdiği için net borç ve FD/FAVÖK hesaplanmaz.
Evren BIST 100'dür. Her gece önce olay tetiklemeli yenilemeler yapılır (önemli yeni KAP bildirimi, sektörü etkileyen düzenleme haberi, sektörün duyarlı olduğu makro gelişme: PPK kararı, TÜFE, sert kur ya da petrol hareketi); kalan kapasiteyi rutin yenilemeler doldurur. Gece sınırını aşan olaylar sıradaki geceye kalır. Rapor kartı güncelleme nedenini gösterir.
Veri kaynakları ve gecikmeler
config/data_sources.yaml her veri seti için birincil + yedek kaynak ve tazelik SLA'sını tutar
- Fiyatlar (gün sonu): borsapy, yedek yfinance; 18:40 çekim, 19:30 teyit. Seans içi 15 dk gecikmeli, 30 gün saklanır.
- Finansal tablolar: borsapy (İş Yatırım), yedek Fintables; günlük + KAP bilanço bildirimiyle tetiklenir. Enflasyon düzeltmesi TÜFE ile.
- KAP bildirimleri: seans içi 10 dk, diğer saatlerde 60 dk aralıkla.
- Haber ve raporlar: yatırım-sirketim köprüsünden 5 dk aralıkla (salt okuma).
- Fonlar: künye ve ücret günlük; fiyat ve varlık dağılımı 19:00 ve 22:00; fonun taşıdığı hisseler KAP aylık portföy raporlarından (ay sonu itibarıyla, sonraki ayın ilk günlerinde).
- Makro: EVDS (TÜFE, faiz, TLREF) günlük + yayın taraması; kur ve emtia 15 dk / gün sonu; küresel endeksler gün sonu.
- Takas / AKD: Matriks, gün sonu. Analist hedefleri ve ortaklar: günlük / haftalık.
Kapsam dışı: ABD hisseleri, kripto, VİOP. Tüm hesaplamalar gece toplu çalışır; sayfalar hesap yapmaz. Bir bloğun tazelik satırı SLA'yı aşıyorsa “gecikmeli” rozeti görünür; kaynak kesintileri Veri sağlığı sayfasında izlenir.